ΣΥΝΑΝΤΗΣΙΣ ΠΛΑΤΩΝΙΚΩΝ ΣΤΙΣ 19 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ

Τὸ προσεχὲς Σάββατο 19 Δεκεμβρίου, στὶς 6:00 τὸ ἀπόγευμα, θὰ συναντηθοῦμε στὴν Ὡραία Ἑλλάδα (Μητροπόλεως 59, στὸ Μοναστηράκι) καὶ θὰ συνεχίσουμε τὴν συζήτησί μας στὸν Τίμαιο (34b-37c).

Στὸ ἐδάφιο αὐτὸ ὁ Πυθαγόρειος φιλόσοφος Τίμαιος παρουσιάζει τὴν δημιουργία τῆς προγενεστέρας ψυχῆς τοῦ κόσμου, ἡ ὁποία, ὡς ἐνδιάμεσο εἶδος μεταξὺ αἰωνίου κι ἐγχρόνου, tertium quid (Taylor, σ. 505), δημιουργεῖται ἀπ' τὴν σύνθεσι τριῶν οὐσιῶν: τῆς ἀμερίστου καὶ ἀεὶ κατὰ ταὐτὰ ἐχούσης οὐσίας, τῆς αὗ περὶ τὰ σώματα γιγνομένης μεριστῆς καὶ τῆς ἐξ ἀμφοῖν ἐν μέσῳ ... οὐσίας εἶδος (35a), βάσει τοῦ ἀριθμητικοῦ καὶ τοῦ ἁρμονικοῦ μέσου, ὡς ἑξῆς: 


μἀρ=(α+β)/2 καὶ μἁρμ=2αβ/(α+β)

Κλειδὶ στὴν ἑρμηνεία τοῦ ἐδαφίου αὐτοῦ ἀποτελεῖ ὁ διαχωρισμὸς τοῦ μείγματος σὲ δύο "λωρίδες", οἱ ὁποῖες ἔχουν ὡς βᾶσι τὴν μονάδα· στὴν πρώτη ὑπάρχουν οἱ τέσσερις πρῶτες δυνάμεις τοῦ 2 (2, 4 καὶ 8) καὶ στὴν ἄλλη τοῦ 3 (3, 9 καὶ 27). Μεταξὺ τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ δύο, ἀριθμητικὸς μέσος εἶναι ὁ 3/2 (ἡμιόλιος), ἁρμονικὸς ὁ 4/3 (ἐπίτριτος), ἐνῷ ὁ λόγος 9/8, ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ τὸν λόγο τοῦ 3/2 πρὸς τὸν 4/3, ὀνομάζεται ἐπόγδοος. Συνολικὰ στὶς δύο λωρίδες οἱ ἀριθμητικὲς πρόοδοι διατάσσονται ὡς ἑξῆς:

1, 4/3, 3/2, 2, 8/3, 3, 4, 16/3, 6, 8 καὶ

1, 3/2, 2, 3, 9/2, 6, 9, 27/2, 18 καὶ 27.

Ἐὰν τεθῇ ὁ 384 ἀντὶ τοῦ ἑνός, τὰ ἀνωτέρω πηλῖκα γίνονται ἀκέραια καὶ ἡ διὰ πασῶν ἁρμονία γίνεται:

384  432     486    512    576   648    729     768
νήτη παρανήτη τρίτη παραμέση μέση λιχανός παρυπάτη ὑπάτη

Ὅλοι οἱ λόγοι εἶναι τόνοι, ἐκτὸς τῆς παραμέσης πρὸς τὴν τρίτη (512/486) καὶ τῆς ὑπάτης πρὸς τὴν παρυπάτη (768/729).

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

CORNFORD, McD. Fr. (1935), Plato's Cosmology, σσ. 57, Hackett Publishing Company, Indiana,
TAYLOR, E. A. (1992), Πλάτων, σσ. 505, ἐκδ. ΜΙΕΤ, Ἀθῆναι.

Διαβάζουμε τὸν Τίμαιο σὲ εἰσαγωγή, μετάφρασι καὶ σχόλια (103-130) τοῦ Βασίλη Κάλφα (ἐκδ. Ἑστίας, σ. 207-213).

Ἐπίσης, χρήσιμη εἶναι ἡ ἀνάγνωσις τῆς εἰσαγωγῆς, τῆς ἀποδόσεως καὶ τῶν σχολίων τοῦ Παύλου Γρατσιάτου ἀπ' τὶς ἐκδόσεις Φέξη (1911), τῶν Θ. Βλυζιώτη καὶ Χ. Παπαναστασίου ἀπ' τὶς ἐκδόσεις Ζαχαρόπουλος καὶ τῶν σχολίων τοῦ νεοπλατωνικοῦ φιλοσόφου Πρόκλου, Εἰς τὸν Τίμαιον Πλάτωνος, τ. 646 καὶ 647, ἐκδ. Κάκτος.

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Η ΑΛΛΗΓΟΡΙΑ ΤΗΣ ΓΡΑΜΜΗΣ ΣΤΗΝ "ΠΟΛΙΤΕΙΑ"

ΜΝΗΜΟΣΥΝΟ ΙΟΥΛΙΑΝΟΥ ΚΑΙ ΠΛΗΘΩΝΟΣ ΣΤΙΣ 25 ΙΟΥΝΙΟΥ

ΣΥΝΑΝΤΗΣΙΣ ΠΛΑΤΩΝΙΚΩΝ ΤΗΝ 7η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ